بیضایی به حاشیه های توهین به فردوسی و شاهنامه واکنش داد + جزئیات
در روزهایی که فضای فرهنگی ایران شاهد جدال های پرحاشیه بر سر فردوسی و شاهنامه است، صفحه اینستاگرام منتسب به بهرام بیضایی، نویسنده و کارگردان برجسته ایرانی، با انتشار عکسی از او به همراه بخشی از فیلمنامه «دیباچه نوین شاهنامه» واکنشی پرمعنا نشان داد. این پست به سرعت در فضای مجازی بازتاب پیدا کرد و تبدیل به نمادی از دفاع هنری و فرهنگی از جایگاه اسطوره ای فردوسی شد.
دلیل واکنش بیضایی
ماجرا از جایی آغاز شد که زینب موسوی، کمدین، خوانشی توهین آمیز از بخش هایی از شاهنامه فردوسی ارائه کرد؛ اقدامی که با واکنش گسترده جامعه فرهنگی و مردم روبه رو شد. در میان این اعتراضات، واکنش صفحه منتسب به بهرام بیضایی بیش از دیگران جلب توجه کرد؛ زیرا او در فیلمنامه ماندگار خود، روایتگر زندگی، مصائب و مبارزات فردوسی است.
دیباچه نوین شاهنامه؛ روایتی شاعرانه از زندگی فردوسی
در فیلمنامه «دیباچه نوین شاهنامه»، بیضایی به تفصیل زندگی حکیم طوس، فرآیند نگارش شاهنامه و درگیری او با صاحبان قدرت را روایت می کند. او به فشارها، مشکلات و رنج هایی که فردوسی و خانواده اش برای به ثمر رساندن این اثر جاودانه تحمل کردند، می پردازد. این روایت با صحنه مرگ فردوسی آغاز می شود؛ جایی که مردمی بی خبر از عظمت او در خاکسپاری اش حضور دارند و سپس با بازگشتی به گذشته، بخش هایی مهم از زندگی این شاعر بزرگ به تصویر کشیده می شود.
بخشی از متن منتشر شده در اینستاگرام بیضایی
در پست اینستاگرامی بازنشر شده از فیلمنامه، چنین آمده است:
«فردوسی: بزنید مرا- سنگ پاره و تپانچه و تازیانه های شما بر من هیچ نیست. من شما را نستوده ام و پدران شما را از گمنامی به درنیاوردم. من نٰام شما را که بر خاک افتاده بود دست نگرفتم و تا سپهر نرساندم. شما را گنگ می خواندند و من شما را از هوش و هنر سر برنفراختم و پارسی پدرانتان را که خوارترین می انگاشتند زبان اندیشه نساختم. ترکه های شما مرا نوازش است و دوال ها پر سیمرغ. من چهره ی شما را که میان توری و تازی گم شده بود آشکار نکردم و سرزمین از دست رفته ی شما را به جادوی واژه ها باز پس نگرفتم و در پای شما نیفکندم. بزنید که تیغ دشمنم گواراتر پیش دشنام مردمی که برای شان پشتم خمید و مویم به سپیدی زد و دندانم ریخت و چشمم ندید و گوشم نشنید.»
پیام فرهنگی واکنش بیضایی
انتشار این متن، نه فقط واکنشی احساسی بلکه بیانیه ای فرهنگی در پاسداشت زبان فارسی و میراث ادبی ایران به شمار می آید. بیضایی با انتخاب این بخش از فیلمنامه، یادآوری می کند که دفاع از هویت و تاریخ، وظیفه ای جمعی است؛ به ویژه زمانی که چهره هایی همچون فردوسی در برابر نادانی یا بی احترامی قرار می گیرند.
نظرات کاربران