در اخبار و تحولات پرشتاب روزهای اخیر، مسئله دومین دشمن ایران بعد از اسرائیل به یکی از بحث های مهم تبدیل شده است. فارغ از تهدیدات آشکار رژیم صهیونیستی، حالا کارشناسان، نمایندگان مجلس و ائمه جمعه در میان موج های خبری، بارها بر یک دشمن پنهان و جدی دیگر در کشور تأکید می کنند: گرانی بیقاعده و مشکلات اقتصادی.
گرانی بیقاعده؛ دشمنی دیگر در کنار اسرائیل
شاید در نگاه اول، بسیاری تصور کنند دومین دشمن ایران کشوری خصم و یا جریان منطقه ای خاص است؛ اما واقعیت این است که گرانی بی منطق و آشفتگی بازار اکنون به تهدیدی مهم و ملموس برای مردم و مسئولان تبدیل شده است. موضوعی که جبار کوچکی نژاد، نماینده مردم رشت هم به آن اشاره می کند:
کمک دولت و مجلس در کنترل قیمت ها و مقابله با افزایش سرسام آور هزینه های معیشت، حالا یک ضرورت انکارناپذیر است. او از اهمیت بالای اتحاد و تمرکز روی مشکلات اقتصادی به جای مسائل حاشیه ای سخن می گوید و تأکید می کند که در شرایط بلاتکلیفی و کاهش درآمدهای دولت، باید با گرانی افسارگسیخته مثل دشمن برخورد شود.
جایگاه مسئولیت اجتماعی و ملی ثروتمندان
در تداوم این خوانش، سؤال امام جمعه شیراز درباره مسئولیت ثروتمندان موضوع دیگری است که به دشمنی پنهان در چرخه اقتصاد اشاره دارد. آیت الله دژکام معتقد است که سیاست های اشتباه اقتصادی، رسوب نقدینگی و سرمایه در املاک، باغ ها و ویلاها را جایگزین اشتغال و تولید کرده است. بی توجهی به مسئولیت اجتماعی ثروتمندان می تواند آتش بی عدالتی و نابرابری را شعله ور کند و تهدیدی خطرناک تر از دشمنان آشکار خارجی پدید آورد.
درون زایی اقتصاد ملی، سوق دادن نقدینگی به سمت سرمایه گذاری مولد و منتفع شدن جوانان از دارایی های راکد در حقیقت یکی از راهکارهای کلیدی مقابله با این تهدیدات نرم اقتصادی است.
عملکرد دولت و پیوند آن با تهدیدات خارجی
برخی تحلیلگران و سیاسیون با ربط دادن مشکلات اقتصادی به تهدید مستقیم رژیم صهیونیستی، سعی در برجسته کردن یک دشمنی دووجهی دارند؛ اما طبق بررسی ها، انگیزه اسرائیل برای حمله و دشمنی، فقط در مشکلات معیشتی مردم خلاصه نمی شود.
صادق محصولی، دبیرکل جبهه پایداری، گرچه ضعف های مدیریتی را عامل جسارت دشمن معرفی می کند، اما واقعیت این است که تهدید نظامی اسرائیل از سال ها قبل و مستقل از مسائل اقتصادی ایران برنامه ریزی شده بود.
با این حال، عملکرد دولت و همسویی منافع ثروتمندان با سیاست های ملی نقش مهمی در افزایش یا کاهش آسیب پذیری ایران مقابل تهدیدات دارد. اتحاد اجتماعی و انسجام درونی، همیشه بزرگ ترین سازوکار دفاعی مقابل تهدیدات خارجی است.
دومین دشمن ایران؛ ساختارهای معیوب اقتصادی یا تهدیدات منطقه ای؟
امروز در کنار تهدیدات رژیم صهیونیستی، دامنه دشمنی ها به داخل کشور و حوزه اقتصاد کشیده شده است. کم کاری در کنترل بازار، فرصت دادن به سوداگری، بی عملی در برابر افزایش قیمت ها و غفلت از تولید داخلی، عملاً دشمنی است که حتی در بحبوحه جنگ هم می تواند آسیب بیشتری وارد کند.
از سوی دیگر، نباید از تهدیدات منطقه ای و دشمنانی مانند آل سعود، برخی جریان های ضدایرانی در خاورمیانه و حتی گروه های تروریستی چشم پوشی کرد. ولی اغلب کارشناسان تأکید دارند که آسیب های ساختاری اقتصادی و رها بودن برخی حوزه های معیشتی، قربانیان بیشتری می گیرد تا حتی دشمنان خارجی.
راه های مقابله با دشمن دوم؛ تجربه جهانی و توصیه های کارشناسان
مدیریت دقیق و علمی اقتصاد ملی، تقویت زیرساخت های تولید و توزیع، نظارت بر بازار توسط دولت، تصویب قوانین کنترلی توسط مجلس و قاطعیت قوه قضائیه در برخورد با گران فروشی بخش مهمی از پدافند اقتصادی ایران در این شرایط محسوب می شود.
کشورهایی که در وضعیت جنگ قرار داشتند، با اصلاح ساختارهای اقتصادی و کنترل بازار توانسته اند بازار خود را حتی از دوران صلح نیز بهینه تر مدیریت کنند. بی توجهی به این راهبردها، همان چیزی است که آسیب های داخلی را شدیدتر و جبهه را ضعیف می کند.
جمع بندی؛ اتحاد ملی در برابر دشمنان آشکار و پنهان
آنچه حالا در پرونده دومین دشمن ایران پس از اسرائیل دیده می شود، بیش از همه پیامی برای مسئولان و مردم دارد: گرانی بیقاعده و ضعف در مدیریت بازار اگر به دشمنی مستمر تبدیل شود، جبهه داخلی را برای تهدیدات خارجی آسیب پذیر می کند.
بنابراین اتحاد اجتماعی، مشارکت ملی ثروتمندان در تولید و هوشیاری مداوم نسبت به ساختارهای اقتصادی همان اسلحه ای است که ایران را در برابر دشمنان منطقه ای و فرامنطقه ای ایمن می سازد؛ چرا که نبرد امروز فقط در مرزها و سیاست خارجی، بلکه در بازار و اقتصاد خانه به خانه ایران ادامه دارد.
نظرات کاربران