آزمون استخدامی آموزش و پرورش ناعادلانه و غیرشفاف! اعتراض شرکت کننده ها

آزمون استخدامی آموزش و پرورش ناعادلانه و غیرشفاف! اعتراض شرکت کننده ها

آزمون استخدامی آموزش و پرورش امسال با موجی از اعتراض های گسترده داوطلبان همراه بود؛ اعتراضاتی که از نگاه بسیاری از جوانان، ریشه در تبعیض های آشکار، عدم شفافیت و اعمال امتیازات ناعادلانه دارد.

سیلی از اعتراضات به دفترچه آزمون

دفترچه آزمون استخدامی آموزش و پرورش در تاریخ ۱۸ خرداد منتشر شد و در کمتر از ۲۴ ساعت بیش از ۳۰ پویش اعتراضی با مجموع ۲۳ هزار امضا به ثبت رسید. اعتراض کنندگان معتقدند روند جذب معلم، غیرشفاف، ناعادلانه و تبعیض آمیز طراحی شده و فرصت ها به شکل نامتوازن میان داوطلبان توزیع شده است.

کاهش ظرفیت، حذف رشته ها و فقدان فرصت

بسیاری از داوطلبان با سال ها تلاش، خود را برای آزمون آماده کرده اند؛ با این حال پس از انتشار دفترچه متوجه کاهش شدید ظرفیت ها و حتی حذف کامل برخی رشته ها شده اند. برای نمونه در شهرهایی مانند شاهین شهر ظرفیت آموزگاری از ۳۲ نفر به فقط ۲ نفر کاهش یافته است.

رشته هایی مانند صنایع غذایی، معماری و علوم ورزشی که پیش تر شانس حضور داشتند، حالا از دفترچه حذف شده اند و داوطلبین این رشته ها در بلاتکلیفی به سر می برند. تغییر ناگهانی منابع آزمون در فاصله کمتر از دو ماه تا زمان برگزاری نیز فرصت مطالعه را از بسیاری گرفته است.

امتیازهای تبعیض آمیز؛ آزمونی نابرابر

در دفترچه امسال سهمیه ها و امتیازات ویژه ای برای برخی داوطلبان در نظر گرفته شده است: شامل افرادی با سابقه همکاری رسمی با آموزش و پرورش، متأهلین و دارندگان فرزند. این در حالی است که بسیاری از داوطلبان آزاد از این امتیازات برخوردار نیستند.

مثلا سقف سنی برای متأهلین تا ۵ سال و برای دارای فرزند تا ۶ سال افزایش یافته که عملاً داوطلبین مجرد را به حاشیه رانده است. در بسیاری از ردیف های شغلی، حداقل سه نفر از پنج ظرفیت به افراد دارای سهمیه تعلق دارد. این شرایط، عدالت در رقابت را مخدوش کرده و دامنه نارضایتی را افزایش داده است.

روایت هایی از دل معترضان

مینا: امیدی که خاک شد

مینا، فارغ التحصیل مهندسی صنایع، پس از دو سال کار در مدرسه غیرانتفاعی بی حقوق و بدون بیمه، اکنون از شرکت در آزمون محروم شده، زیرا رشته اش حذف و ظرفیت ها تقریبا به صفر رسیده اند. او می پرسد: «چرا اطلاع رسانی دقیق و زودهنگام صورت نگرفت؟ چرا ما که فقط ۲۵ سال داریم، فرصت نداریم و کسانی که در آستانه ۴۰سالگی هستند، اولویت یافته اند؟».

نازنین: حذف رشته معماری مساوی بیکاری

فارغ التحصیل معماری از اسلام آباد غرب، نگران آینده اش است. او امیدوار بود در عنوان شغلی «دبیری کار و فناوری» پذیرفته شود؛ اما امسال هم رشته اش حذف شده و هم برای شهر او هیچ ظرفیتی وجود ندارد. به گفته نازنین، سهمیه ها به گونه ای تنظیم شده اند که عملاً امکان قبولی برای داوطلبان آزاد نزدیک به صفر است.

امیرمهدی: مافیای کنکور وارد استخدامی ها هم شده

دانش آموخته علوم ورزشی، از کاهش منابع درسی، تغییرات دقیقه نودی و وجود مافیای آموزشی در آزمون ها گلایه مند است. امیرمهدی می گوید برخی از مؤسسات با پول های کلان، جزوات اختصاصی ارائه می دهند و مدعی تطابق سؤالات با آن هستند: «این آزمون به باندبازی و پول تبدیل شده است».

نسیم: یک سال مطالعه، نتیجه هیچ

نسیم از بناب، پس از یک سال مطالعه، اکنون با دفترچه ای مواجه شده است که حتی شهر او هیچ ردیف استخدامی ندارد. او نیز مانند بسیاری از جوانان، تلاشش را بی نتیجه و با آینده مبهم توصیف می کند.

کارشناسان چه می گویند؟

همایون سبطی: فقدان قانون علت بی عدالتی هاست

دبیر کمیسیون آموزش دیده بان شفافیت و عدالت با تایید اعتراض داوطلبان می گوید: «بی ثباتی قوانین، نبود زمان بندی مناسب و برخورد سلیقه ای با داوطلبان باعث این وضعیت نابسامان شده اند.» به باور سبطی، ساختار آموزش در کشور ما از نبود قوانین اساسی رنج می برد و نهادهایی مانند آموزش و پرورش وظایف خود را بدون پاسخ گویی اجرا می کنند.

او درباره امتیازدهی به متأهل ها معتقد است: «اگر هدف تشویق به ازدواج است، چرا پس از وقوع ازدواج امتیاز داده می شود؟ قانون گذار سردرگم است». وی همچنین به نیاز فوری برای تدوین قوانین شفاف در حوزه ی آموزش و استخدام معلمان تأکید می کند.

فقدان قانون؛ عامل ریشه ای بی نظمی ها

از نگاه متخصصان، نبود قوانین مشخص موجب شده تا آموزش و پرورش نتواند پاسخ گو باشد. در حالی که آزمونی چون کنکور سراسری از یک سال پیش منابع و زمان بندی را اعلام می کند، آزمون استخدامی معلمان با تغییرات ناگهانی و بی برنامه برگزار می شود که این امر موجب سردرگمی داوطلبان می گردد.

عدم جرم انگاری تخلفاتی چون اعلام نامناقص منابع، تغییر دیرهنگام دستورالعمل ها یا حذف رشته ها بدون اطلاع رسانی، سبب شده افراد متضرری چون مینا، نازنین، نسیم و هزاران داوطلب دیگر مسیر قانونی برای پیگیری شکایت نداشته باشند.

سخن پایانی: فاصله آرزو تا واقعیت

آزمون استخدامی آموزش و پرورش، با تمام اهمیتی که برای جوانان به عنوان مسیر اشتغال دارد، به جای فرصتی برابر، به نمادی از بی عدالتی ساختاری تبدیل شده است. وقت آن فرا رسیده که نظام آزمون های استخدامی در کشور در مسیر تدوین قانون، اجرای شفاف و ایجاد عدالت واقعی گام بردارد. در غیر این صورت، نه تنها بی اعتمادی افزایش پیدا می کند، بلکه نسل های جوان، سرمایه های انسانی و آرزوهایشان نیز در سکوت نادیده گرفته می شوند.