آبروی ایران رفت؟ دلیل قطی برق در اجلاس اکو در تهران چه بود؟

آبروی ایران رفت؟ دلیل قطعی برق در اجلاس اکو در تهران چه بود؟

قطعی برق سیزدهمین اجلاس وزرای حمل و نقل اکو در تهران، بار دیگر توجه رسانه ها و افکار عمومی را به وضعیت بحرانی شبکه برق کشور معطوف کرد. این اتفاق در حالی رخ داد که کمتر از یک ماه از قطع برق در پژوهشگاه نیرو و عذرخواهی وزیر نیرو به دلیل این رخداد گذشته است. اما حالا با تکرار مجدد این اتفاق آن هم در یک نشست بین المللی، این سوال مطرح می شود که آیا دیگر اتفاقات از حد خطا گذشته اند و ایران در آستانه از دست دادن حیثیت بین المللی قرار دارد؟

قطعی برق اجلاس اکو در تهران؛ علت چیست؟

مراسم افتتاحیه سیزدهمین اجلاس وزرای حمل و نقل کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی (اکو) در هتل پارسیان آزادی تهران با حضور وزرایی از کشورهای مختلف برگزار شد. اما در حین سخنرانی وزیر حمل و نقل قزاقستان، به ناگاه سالن دچار قطعی برق شد. هرچند مراسم پس از دقایقی ادامه یافت، اما ثبت این صحنه ها در دوربین رسانه ها، بار دیگر نام ایران را با مشکلات زیرساختی در حوزه انرژی گره زد.

این سوال مطرح می شود که چرا در چنین نشست مهمی، تدابیر اضطراری پشتیبان برق اندیشیده نشده است؟ آیا نبود برنامه ریزی برای تأمین پایدار برق حتی در چنین رویدادی نشانه ای از مدیریت ناکارآمد در کشور نیست؟

دلایل اصلی قطعی برق در ایران

قطعی های مکرر برق در ایران تنها به نشست اخیر سازمان اکو محدود نمی شود. طی سال های اخیر علل مختلفی برای بحران برق در ایران برشمرده شده اند که عبارتند از:

• راندمان پایین نیروگاه ها: بسیاری از نیروگاه های کشور مانند نیروگاه بعثت، به دلیل فرسودگی، بازدهی بسیار پایینی دارند.
• فرسودگی شبکه انتقال برق: خطوط انتقال برق در ایران به نوسازی اساسی نیاز دارند اما سرمایه گذاری لازم انجام نشده است.
• رشد سریع مصرف برق: هم زمان با افزایش جمعیت و توسعه شهری، مصرف داخلی برق به سرعت رو به افزایش است.
• استخراج غیرقانونی رمز ارز: فعالیت های گسترده استخراج ارزهای دیجیتال به ویژه بیت کوین با مصرف بالا، فشار بی سابقه ای به شبکه وارد کرده است.
• نبود توسعه در بخش انرژی های تجدیدپذیر: علی رغم ظرفیت بالای ایران در انرژی خورشیدی و بادی، توسعه این منابع به کندی صورت می گیرد.

آیا بی برقی، وجهه ایران را تحت الشعاع قرار می دهد؟

برگزاری یک اجلاس بین المللی مانند نشست وزرای حمل و نقل اکو، فرصتی طلایی برای تقویت دیپلماسی اقتصادی و نمایش توان ایران در میزبانی دیالوگ های منطقه ای است. با این حال، وقوع قطعی برق در لحظه سخنرانی یک مقام خارجی، لطمه بزرگی به اعتبار ایران وارد کرد.

حضور نمایندگانی از کشورهای مختلف از جمله پاکستان، قزاقستان، ازبکستان، ترکمنستان، ترکیه، قرقیزستان، تاجیکستان، و آذربایجان در این اجلاس باعث می شد این رویداد در سطح مطبوعاتی و رسانه ای منطقه بازتاب گسترده ای داشته باشد. حالا اما به جای دستاوردهای این نشست، قطع برق و تاریکی سالن کنفرانس سوژه اصلی محافل خبری شده است.

آیا این قطعی برق یک اقدام پوپولیستی بود؟

برخی کارشناسان معتقدند ممکن است این رخداد نه از سر بی نظمی، بلکه به شکلی عامدانه برای القای همدلی با مردم در شرایط خاموشی های گسترده در نظر گرفته شده باشد. با این فرض که دولت بخواهد نشان دهد قطعی برق محدود به عموم مردم نیست بلکه بزرگان، وزرا و مقامات نیز متأثر از آن هستند.

البته این نظریه تا زمانی که شواهدی مشخص ارائه نشود، نمی تواند مورد تأکید قرار گیرد. اما در هر صورت، تبعات رسانه ای و بین المللی این اتفاق آن چنان بالا بود که شایعه پراکنی یا تصور اقدام پوپولیستی نیز به آبروی کشور لطمه وارد می کند.

لزوم بازنگری در سیاست های انرژی کشور

اکنون زمان آن فرارسیده که دولت و مسئولان وزارت نیرو، نگاهی عمیق تر به وضعیت بحرانی زیرساخت های انرژی کشور داشته باشند. بحران برق دیگر به یک چالش روزمره محدود نیست، بلکه امنیت ملی، اعتماد عمومی و اعتبار بین المللی کشور را نیز تحت تأثیر قرار داده است.

راهکارهایی چون نوسازی نیروگاه های قدیمی، سرمایه گذاری در خطوط انتقال و توسعه انرژی های پاک باید به سرعت در اولویت برنامه ریزی ها و بودجه بندی دولت قرار گیرند.

جمع بندی

قطع برق در نشست بین المللی اکو، تنها یک اختلال فنی نبود؛ این نشانه ای از وخامت وضعیت زیرساخت های انرژی در کشوری با یکی از بزرگ ترین منابع گازی و نفتی جهان بود. برای حفظ آبروی ملی و نجات آینده انرژی کشور، چاره ای جز اصلاح ساختارها و افزایش بهره وری وجود ندارد.

امیدواریم این حادثه یک تلنگر جدی برای مسئولان باشد تا بیش از پیش در مسیر پایداری انرژی، ارتقاء تکنولوژی و احترام به شان جهانی ایران گام بردارند.